آمارها نشان میدهند که بازار تجارت الکترونیک در حال رشد چشمگیری است و از میان تمام روشهای کسب درآمد از اینترنت بدون سرمایۀ اولیه، دراپشیپینگ بهعنوان یکی از محبوبترین روشهای فروش آنلاین، سهم قابل توجهی از این بازار را به خود اختصاص داده است. اگر شما هم قصد دارید وارد دنیای تجارت الکترونیک شوید، دراپشیپینگ میتواند انتخاب مناسبی برایتان باشد.
اما دراپشیپینگ چیست؟ چگونه میتوان با کمترین احتمال شکست، بهترین روش کسبوکار اینترنتی دراپشیپینگ را ایجاد کرد؟ در این مطلب از بلاگ صباویژن تمام مراحل ایجاد یک کسبوکار پرسود با دراپشیپینگ را آموزش میدهیم، پس با ما همراه باشید.
دراپشیپینگ (Dropshipping) چیست؟
دراپشیپینگ (Drop shipping) به زبان ساده یعنی اینکه شما یک فروشگاه اینترنتی دارید، اما نیازی نیست خودتان محصولی را تولید یا انبار کنید.
وقتی کسی از فروشگاهتان خرید میکند، شما سفارش را به یک تأمینکننده میدهید تا محصول را مستقیماً برای مشتری ارسال کند؛ یعنی شما فقط واسطه هستید و سود خود را از تفاوت قیمت خرید و فروش میگیرید.
به عبارت دیگر، دراپشیپینگ مثل این است که شما یک ویترین مجازی دارید و بقیۀ کارها را به دیگران سپردهاید. برآورد شده است که دراپشیپینگ سالانه بیش از ۳۰۰میلیارد دلار فروش تجارت الکترونیک را به خود اختصاص میدهد.
این مدل کسبوکار میتواند برای همۀ طرفهای درگیر مفید باشد. فروشندگان میتوانند بدون اینکه نگران مدیریت انبار و ارسال کالا باشند، روی انتخاب و تبلیغ محصولات تمرکز کنند. تأمینکنندگان نیز بدون نیاز به راهاندازی یک فروشگاه فیزیکی میتوانند روی تولید و ارسال محصولات تمرکز کنند و درنهایت، مشتریان میتوانند به محصولاتی دسترسی پیدا کنند که در فروشگاههای محلی خود پیدا نمیکنند.
دراپشیپینگ میتواند راهی سریع و کمهزینه برای شروع یک کسبوکار باشد؛ زیرا به سرمایهگذاری اولیه زیادی نیاز ندارد و ریسک آن پایین است.
مراحل دراپشیپینگ
همانطور که گفتم، دراپشیپینگ نوعی مدل کسبوکار آنلاین است که در آن شما بهعنوان فروشنده، محصولی را در فروشگاه اینترنتیتان به نمایش میگذارید، اما خودتان آن را تولید یا انبار نمیکنید. هنگامی که مشتری محصولی را خریداری میکند، سفارش بهطور مستقیم از تأمینکننده به دست مشتری میرسد. به عبارت سادهتر، شما واسطهای بین تولیدکننده و مشتری هستید. مراحل کلی دراپشیپینگ عبارتاند از:
- انتخاب محصول: محصولی را انتخاب کنید که تقاضای بازار را داشته و شما به آن علاقهمند باشید.
- یافتن تأمینکننده: یک تأمینکنندۀ مطمئنی پیدا کنید که محصولات باکیفیت را بهموقع تحویل دهد.
- ساخت فروشگاه آنلاین: یک فروشگاه اینترنتی راهاندازی کنید و محصولات تأمینکننده را در آن نمایش دهید.
- جذب مشتری: با استفاده از روشهای مختلف بازاریابی، مشتریان را به فروشگاه خود جذب کنید.
- پردازش سفارش: پس از ثبت سفارش توسط مشتری، سفارش را به تأمینکننده منتقل کرده و اطلاعات مشتری را برای ارسال محصول به او ارائه دهید.
- خدمات پس از فروش: به سؤالات و مشکلات مشتریان پاسخ داده و در صورت نیاز به آنها کمک کنید.
مزایا و معایب دراپشیپینگ
در تجارت الکترونیک، تمامی کسبوکارها مانند هر مدل تجارت دیگر با چالشهایی روبهرو هستند. درواقع، هر رویکردی مزایا و معایب خاص خودش را دارد. اینکه آیا مزایای دراپشیپینگ ارزش پذیرفتن دردسرهای آن را دارد یا خیر، تا حد زیادی به اهداف و شرایط کسبوکار شما بستگی دارد. در این بخش مزایا و معایبی وجود دارد که هنگام بررسی اینکه آیا دراپشیپینگ برای کسبوکار شما مناسب است یا خیر، باید در نظر بگیرید.
مزایای دراپشیپینگ
- هزینههای سربار پایین: ازآنجاکه محصولات را انبار یا ارسال نمیکنید، دراپ شیپینگ میتواند هزینههای سربار مانند نگهداری یک مرکز انبارداری یا ارسال محصولات به مشتریان را کاهش دهد.
- هزینههای اولیۀ پایین: کارآفرینانی که به دنبال راهاندازی یک کسبوکار با حداقل سرمایهگذاری هستند، ممکن است به دراپشیپینگ روی بیاورند؛ زیرا به سرمایهگذاری در امکانات یا منابع برای پردازش سفارشها نیاز ندارند.
- ریسک کمتر: ازآنجاکه به پرداخت هزینه برای موجودی نیاز ندارید، خطر ازدستدادن پول به دلیل نوسانات بازار یا سفارش بیش از حد محصولات، کمتر است.
- فروش چندکاناله: میتوانید از دراپشیپینگ برای کسبوکار خود در کنار فروش در سایت فروشگاهی شخصی، از طریق فروشگاههایی مانند آمازون، دیجیکالا یا کانالهای شبکههای اجتماعی یا همۀ موارد فوق استفاده کنید.
- مکان عملیاتی: دراپشیپینگ به شما اجازه میدهد سفارشهای خود را در هرجایی که هستید، ثبت و پیگیری کنید. این مورد یکی از مهمترین دلایل محبوبیتهای کسبوکارهای آنلاین است.
- قابلیت مقیاسپذیری: با دراپشیپینگ میتوانید بهراحتی تعداد محصولاتی را که میفروشید افزایش دهید، بدون اینکه به فضای بیشتری برای نگهداری محصولات نیاز داشته باشید.
- تنوع گستردۀ محصولات: بسته به توافق شما، ممکن است به پیشخرید موجودی نیاز نباشد، بنابراین میتوانید طیف گستردهای از کالاها را بفروشید و ظرفیت درآمد خود را افزایش دهید.
- انعطافپذیری: مطمئن نیستید چه کالاهایی را بفروشید؟ دراپشیپینگ به شما کمک میکند بدون نگرانی دربارۀ ازدستدادن سرمایهگذاریتان، کالاهای مختلفی را آزمایش کنید تا ببینید کدام کالاها بهتر فروش میروند.
معایب و محدودیتهای بالقوۀ دراپشیپینگ
دراپشیپینگ هم مانند هر کسبوکار دیگری با محدودیتهایی مواجه است که اگر به آنها توجه نکنید، احتمال شکست کسبوکار نوپایتان را افزیش میدهید. مانند:
- رقابت: با توجه به هزینه و سرمایهگذاری کم برای شروع، دراپشیپینگ حوزهای بسیار رقابتی است.
- کیفیت محصول: دراپشیپینگ مشارکت در فرایند انجام سفارش را کاهش داده و توانایی شما را برای نظارت و تضمین کیفیت محصول، محدود میکند.
- برندسازی: ازآنجاکه محصولاتی که میفروشید ممکن است منحصربهفرد یا قابل تشخیص از پیشنهادهای مشابه فروشندگان دیگر نباشد، ممکن است در تمایزدادن به پیشنهاد خود با مشکل مواجه شوید.
- حاشیۀ سود: در دراپشیپینگ، چون محصولات شما معمولاً شبیه محصولات رقباست، مجبورید تمرکز بیشتری روی قیمت داشته باشید. این یعنی رقابت قیمتی شدید و درنتیجه کاهش حاشیۀ سود کسبوکار.
- زمانبندی انجام سفارش: هنگامی که یک سرویس دراپشیپینگ فرایند انجام سفارش را مدیریت میکند، شما کنترلی بر انتخاب سفارش، بستهبندی و حمل و نقل ندارید.
- مدیریت موجودی: ممکن است بهروزرسانیهای لحظهای دربارۀ موجودی انبار امکانپذیر نباشد. اگر مشتری سفارشی را ثبت کند و متوجه شود که محصول تمام شده است، این تجربۀ خرید بد میتواند به ثبت سفارشهای آیندۀ مشتری لطمه وارد کند و به برند شما آسیب برساند.
- محدودۀ پیشنهادها: ازآنجاکه شما انجام سفارش را مدیریت نمیکنید، ممکن است در پیشنهادها و تبلیغات خاصی که میتوانید اجرا کنید، مانند بستهبندی یا ارسال رایگان، محدود باشید.
- خطاهای تأمینکننده: دراپشیپرهای (تأمینکنندگان) کمکیفیت ممکن است در هنگام انجام سفارشهای مشتری اشتباه کنند. این میتواند به سفارشهای خراب، بستهبندیهای سطح پایین و اقلام گمشده منجر شود.
- خدمات مشتری پیچیده: با دراپشیپینگ، شما همچنان مسئول شهرت برند خود و راضینگهداشتن مشتریان هستید. اگر در فرایند انجام سفارش مشکلی پیش بیاید، مدیریت پشتیبانی مشتری از نظر مشتریان به عهدۀ شماست.
برای برخی کسبوکارها، محدودیتهای دراپشیپینگ از مزایای بالقوۀ آن بیشتر نیست. خوشبختانه، اگر میخواهید هزینههای مدیریت موجودی و انجام سفارش خود را کاهش دهید، خدماتی مانند Fulfillment by Amazon ممکن است گزینهای مطلوب باشد.
مراحل ایجاد یک کسبوکار سودآور با دراپشیپینگ
دراپشیپینگ یک مدل کسبوکار جذاب و پرطرفدار است که به شما اجازه میدهد بدون نیاز به انبارداری و مدیریت موجودی، فروشگاه اینترنتی خود را راهاندازی کنید. در این روش، شما محصولات را از تأمینکنندگان خریداری میکنید و آنها مستقیماً سفارشهای مشتریان را برایشان ارسال میکنند. در ادامه آموزش دراپشیپینگ را مرحله به مرحله ببینید:
1) انتخاب ایدۀ کسبوکار:
اول از همه باید مشخص کنید که چه محصولی را به چه کسانی (پرسونای مشتری) میخواهید بفروشید. با توجه به تنوع محصولات در دراپشیپینگ، بهتر است با چند محصول خاص شروع کنید تا بتوانید روی یک گروه مشتری مشخص تمرکز کنید. با تحقیق در بازار، ترندها و رقبا، نیاز بازار را شناسایی کرده و محصولاتی انتخاب کنید که تقاضای بالا و ظرفیت فروش خوبی دارند.
مثلاً میتوانید تصمیم بگیرید که فروشگاه پوشاک زنانۀ خود را افتتاح کنید. کیفیت، قیمت و طراحی جذاب لباسها مهم است؛ زیرا این ایده، پایه و اساس محصولات شما، طراحی سایت و بازاریابیتان را تشکیل میدهد. پس زمان بگذارید تا بهخوبی روی آن فکر کنید. اما نگران نباشید، چون هزینههای شروع دراپشیپینگ زیاد نیست، میتوانید بعداً هم تغییراتی در ایدۀ خود ایجاد کنید.
2) پیداکردن محصولات مناسب:
داشتن ایدهای خوب به این معنا نیست که حتماً محصولات موردنظر را پیدا میکنید. قبل از ساختن سایت، کمی وقت بگذارید و محصولات مختلف را بررسی کنید. چندین تأمینکننده را مقایسه کنید تا بهترین قیمت را پیدا کنید. سایتهایی مثل AliExpress ،SaleHoo و Worldwide Brands منابع خوبی برای پیداکردن محصولات هستند.
محصولی را انتخاب کنید که به آن علاقه دارید، سود خوبی دارد و در عکسها جذاب به نظر میرسد. خیلی از تأمینکنندهها آمار فروش محصولاتشان را هم ارائه میدهند تا بتوانید محصولاتی را انتخاب کنید که احتمال فروش بیشتری دارند.
3) انتخاب تأمینکننده:
بعد از اینکه محصولات موردنظر را پیدا کردید، باید تأمینکنندهای را انتخاب کنید که محصولات را برای مشتریانتان ارسال کند. چند نکتۀ مهم برای انتخاب تأمینکننده که لازم است درنظر بگیرید عبارتند از:
- کیفیت محصول: تأمینکنندهای را انتخاب کنید که محصولات باکیفیتی ارائه دهد.
- قیمتها: قیمتهای محصولات را با سایر تأمینکنندگان مقایسه کنید تا بهترین پیشنهاد را پیدا کنید.
- سودآوری: باید بتوانید سود خوبی از فروش محصولات کسب کنید.
- زمان تحویل: زمان تحویل محصولات را بررسی کنید تا بتوانید به مشتریان خود زمان تحویل دقیقی ارائه دهید.
- سیاست بازگشت: اگر تأمینکننده سیاست بازگشت وجه و کالا داشته باشد، خیلی بهتر است.
4) ساخت فروشگاه آنلاین:
برای فروش محصولات به یک فروشگاه اینترنتی نیاز دارید. برای داشتن فروشگاه آنلاین میتوانید یک آنلاینشاپ در اینستاگرام یا یک سایت فروشگاهی طراحی کنید. ساختن یک سایت فروشگاهی کار سختی نیست و پلتفرمهای زیادی مثل Shopify و WooCommerce وجود دارند که به شما کمک میکنند. برای ساخت فروشگاه به موارد زیر نیاز دارید:
- یک پلتفرم ساخت فروشگاه آنلاین؛
- یک نام دامنه؛
- یک میزبان وب (اگر از وردپرس استفاده میکنید)؛
- درگاه پرداخت برای دریافت پول از مشتریان.
در حین ساخت فروشگاه اینترنتی باید توجه داشته باشید که طراحی هویت بصری و رابط کاربری از مهمترین عوامل نگهداشت مخاطبان در سایت برای تبدیل آنها به مشتری است. همچنین، طراحی کاتالوگ محصولات و توضیحات محصول دقیق میتواند به مخاطبان برای نهاییکردن تصمیم خریدشان کمک کند.
5) بازاریابی و تبلیغات:
ساختن یک فروشگاه کافی نیست. بعد از ایجاد فروشگاه آنلاین خود، برای دیدهشدن و فروش به بازاریابی و تبلیغات نیاز دارید. برای این منظور بهتر است از روشهای زیر استفاده کنید:
- شبکههای اجتماعی: از شبکههای اجتماعی مانند اینستاگرام، فیسبوک و پینترست برای معرفی محصولات و جذب مشتری استفاده کنید.
- گوگل ادز: با استفاده از گوگل ادز، تبلیغات خود را به افرادی که به دنبال محصولات شما هستند نشان دهید.
- بازاریابی محتوایی: با تولید محتواهای ارزشمند مانند وبلاگ، ویدئو و اینفوگرافیک، ترافیک ارگانیک به سایت خود جذب کنید.
- ایمیل مارکتینگ: با ایجاد یک لیست ایمیل، با مشتریان خود در ارتباط باشید و آنها را از محصولات جدید و تخفیفها آگاه کنید.
6) مشتری وفادار و بازگشت سرنخهای قبلی
برای اینکه مشتریانی که از شما خرید کردهاند برگردند و دوباره خرید کنند، یا افرادی که قیف فروش را تا نیمۀ راه پیمودهاند با هدفگذاری مجدد بازگردند، پیشنهاد میکنیم از اتوماسیونهای مدیریت ارتباط با مشتری (CRM) برای مدیریت، ردیابی و پیگیری بهتر سفارشهای مشتریان خود استفاده کنید.
آیا دراپشیپینگ در ایران ممکن است؟
بعد از جستوجو دربارۀ سؤال «آیا دراپشیپینگ در ایران ممکن است؟»، احتمالاً با پاسخهای ضدونقیضی مواجه میشوید که شما را سردرگم میکند. اما حقیقت این است که اگر تأمینکنندۀ شما ایرانی باشد، هیچ مشکلی در ایجاد یک کسبوکار سودآور با دراپشیپینگ وجود ندارد. اما درصورتیکه تأمینکنندۀ شما خارجی باشد، تحریمها علیه ایران تأثیر قابل توجهی بر کسبوکارهای آنلاین ازجمله دراپشیپینگ دارند و میتوانند چالشهای جدی ایجاد کنند. در اینجا چند نمونه از تأثیرات تحریمها بر دراپشیپینگ در ایران را بررسی میکنیم:
- مشکلات در پرداختهای بینالمللی: به دلیل تحریمها، انجام تراکنشهای مالی با تأمینکنندگان خارجی و دریافت پرداخت از مشتریان خارجی بسیار دشوار است. بسیاری از درگاههای پرداخت بینالمللی به ایرانیها خدمات نمیدهند و این مسئله میتواند در روند کسبوکار اختلال ایجاد کند.
- محدودیت در انتخاب تأمینکننده: بسیاری از تأمینکنندگان بزرگ به دلیل تحریمها از همکاری با ایرانیها خودداری میکنند. این امر باعث میشود انتخاب تأمینکنندۀ معتبر و با قیمت مناسب دشوارتر شود. برای حل این مشکل باید با IP غیرایرانی در سایت تأمینکننده عضو شوید.
- نوسانات شدید نرخ ارز: نوسانات شدید نرخ ارز در ایران میتواند بر قیمت تمامشده محصولات و سود کسبوکار شما تأثیر منفی بگذارد.
- کندی ارسال محصولات: به دلیل تحریمها، ارسال محصولات از کشورهای خارجی به ایران زمانبر و همراه با هزینههای بیشتری است؛ چون ارسال مستقیم به ایران وجود ندارد و محصولات باید ابتدا به یک آدرس واسطه در کشور دیگر و بعد به آدرس ایران ارسال شوند.
بااینحال و با وجود همۀ این چالشها، بسیاری از افراد موفق شدهاند در حوزۀ دراپشیپینگ در ایران فعالیت کنند.
دراپشیپینگ آنلاین یا حضوری؛ کدام بهتر است؟
دراپشیپینگ حضوری به روشی گفته میشود که در آن فروشنده محصولی را در فروشگاه فیزیکی خود به نمایش میگذارد، اما آن را در انبار خود نگهداری نمیکند. به عبارت دیگر، هنگامی که مشتری محصولی را خریداری میکند، فروشنده سفارش را به تأمینکننده منتقل کرده و محصول بهصورت مستقیم از انبار تأمینکننده به دست مشتری میرسد. در این روش، فروشنده بهعنوان واسطهای بین تأمینکننده و مشتری عمل میکند و نقش اصلی او نمایش محصولات و جلب مشتری است.
مقایسۀ دراپشیپینگ آنلاین و حضوری:
| ویژگی | دراپشیپینگ آنلاین | دراپشیپینگ حضوری |
|---|---|---|
| هزینۀ اولیه | پایین (نیاز به سایت و تبلیغات) | بالا (اجارۀ مغازه و تجهیزات) |
| بازار هدف | جهانی | محلی |
| انعطافپذیری | بالا | پایین |
| هزینههای جاری | پایین (هزینههای سرور، تبلیغات) | بالا (هزینههای اجاره، حقوق کارکنان) |
| تنوع محصولات | بالا | محدود به فضای فروشگاه |
| ارتباط با مشتری | محدود به ارتباط آنلاین | مستقیم و رو در رو |
| اعتماد مشتری | ممکن است کمتر باشد | بیشتر است |
کدام روش بهتر است؟
پاسخ به این سؤال به عوامل مختلفی ازجمله بودجه، نوع محصول، مهارتهای شما و اهداف کسبوکارتان بستگی دارد. اگر بودجۀ محدودی دارید و میخواهید بهسرعت شروع به کار کنید، دراپشیپینگ آنلاین گزینۀ مناسبی است، اما اگر میخواهید به مشتریان خود خدمات بهتری ارائه دهید و ارتباط مستقیم با آنها داشته باشید، دراپشیپینگ حضوری میتواند گزینۀ بهتری باشد.
بهطور کلی، دراپشیپینگ آنلاین به شما اجازه میدهد به بازار بزرگتری دسترسی داشته باشید و هزینههای خود را کاهش دهید، درحالیکه دراپشیپینگ حضوری به شما کمک میکند ارتباط قویتری با مشتریان خود برقرار کنید و اعتماد آنها را جلب کنید.
توصیه میشود قبل از انتخاب هریک از این روشها، بهدقت مزایا و معایب هردو را بررسی کرده و با توجه به شرایط خود تصمیمگیری کنید. همچنین، میتوانید ترکیبی از هر دو روش را نیز امتحان کنید؛ برای مثال، یک فروشگاه آنلاین داشته باشید و در کنار آن یک فروشگاه فیزیکی کوچک برای نمایش محصولات و برقراری ارتباط با مشتریان محلی ایجاد کنید.
کلام آخر
دراپشیپینگ فرصتی استثنایی برای افرادی است که میخواهند کسبوکار اینترنتی خود را بدون نیاز به سرمایۀ اولیه زیاد، راهاندازی کنند. با انتخاب محصولات مناسب، بازاریابی مؤثر و ارائۀ خدمات مشتریان عالی، میتوانید در این حوزه به موفقیت برسید. درواقع دراپشیپینگ زمانی که بهدرستی اجرا شود، میتواند مدلی سودآور باشد. فراموش نکنید که دنیای تجارت الکترونیک بهسرعت در حال تغییر است و برای ماندگاری در این عرصه، باید بهطور مداوم به دنبال یادگیری و بهروزرسانی دانش خود باشید.